Bu yılın listesine baktığımda kendim de şaşırdım: bir ölçüm portalı, bir konsol servisi, üç kurumsal site, bir e-ticaret, iki mobil uygulama, dört simülasyon motoru, bir sesli asistan, bir teşhis aracı, iki sunucu kurulumu.
Daha çok çalışmıyorum. Çalışma biçimim değişti.
Sohbet ile terminal arasındaki fark
Uzun süre herkes gibi kullandım: pencere aç, soru sor, cevabı kopyala, editöre yapıştır, çalışmazsa geri dön ve anlat.
Bu döngünün çözemediği tek şey var: model senin projeni görmüyor. Anlattığın kadarını biliyor. Anlatmayı unuttuğun her şey yok hükmünde — ve bir projede unutulan şey her zaman en kritik şeydir.
Şimdi öyle değil. Claude projenin içinde çalışıyor: dosyaları kendisi açıyor, arama yapıyor, testi çalıştırıyor, çıktısını okuyor, deploy betiğini tetikliyor, sonucu doğruluyor.
# eskiden
ben → şu tablo şöyle, şu fonksiyon böyle… nasıl yapmalıyım?
model → (anlattığım kadarıyla) bir öneri
ben → yapıştır, çalıştır, hata al, geri dön, tekrar anlat
# şimdi
ben → radar'ı essentekstil.com.tr'ye çalıştır, bulguları arastirma.md'ye geçir
model → node cli.js essentekstil.com.tr (42 sn)
31 bulgu · skor 38/100 · 6 kategori ölçüldü, 2 doğrulanamadı
works/essen/radar-bulgular.md yazıldı
Projenin beyni bir dosyadır
En büyük kazanç modelin yeteneğinden değil, hafızanın yerinden geldi.
Her projenin kökünde bir kurallar dosyası var. İçinde sohbet yok; karar var. Bir müşteri işi üreten klasörde şunlar yazılı:
Uydurma YOK — bulunamayan veri boş bırakılır, her bulguya kaynak yazılır.
Sunumda fiyat yok — fiyat ayrı görüşmede verilir.
İç dosyalar pakete girmez — müşteriye yalnız portal linki gider.
Bunlar benim kararlarım. Ama her oturumda tekrar anlatmam gerekmiyor. Yeni bir iş için yeni bir oturum açıp “şu adrese sunum hazırla” demek yetiyor — ve çıkan şey kuralların hepsine uyuyor.
İkinci katman: öğrendiklerini saklamak
Kurallar dosyası projenin ne olduğunu tutuyor. Bir de projenin öğrendiklerini tutan küçük dosyalar var. Her biri tek bir olgu:
- “Bu sunucuda varsayılan
php7.1; 8.3 şu yolda — söz dizimi denetimini onunla yap.” - “
site_statuskodları sezgiye ters: 1 aktif değil, silinmiş demek.” - “Deploy komutunu sen yazma, dosya listesi ver — ben çalıştırıyorum.”
- “Bu rsync WSL üzerinden çalışınca dosyaları sunucuda 777 yapıyor; izinleri açıkça belirt.”
Üçü de bir hatadan doğdu. Bir kez oldu, dosyaya yazıldı, bir daha olmadı.
Bu, yazılım geliştirmekten çok bir ekip arkadaşına kurum kültürü öğretmeye benziyor. Fark şu ki bu arkadaş öğrendiğini unutmuyor, ve nereye yazdığını gösterebiliyorsun.
“Ölç” kuralı ikimize birden
AI’ın en sinsi tarafı akıcılığı. Bilmediği bir şeyi, bildiği bir şeyle aynı tonda söyleyebiliyor.
Bunu bir kez canlı yakaladım: bir ERP’nin ürün reçetesini okumak için bir uç adı önerdi. Gayet makul bir isimdi. Öyle bir uç yoktu — gerçeği kaynak dosyalara bakınca çıktı. Ayrıntısını ayrı bir yazıda anlattım.
O günden sonra kural ikimize birden yazıldı: her alan kaynağını taşır; kaynağı olmayan alan ekrana çıkmaz.
Araçlar kendiliğinden doğuyor
Beklemediğim bir yan etki: iş akışındaki tekrarlar kendiliğinden araca dönüşüyor.
Her müşteri için aynı teknik denetimleri elle yapıyordum — sertifika, başlıklar, SPF/DKIM, teknoloji sürümü, gizlilik metinleri. Sonra bunları bir motora çevirdim: Globya Radar. Artık tek komutla tarıyor ve doğrudan müşteri klasörüne yazıyor.
Yazması yarım gün sürdü. O yarım gün, aynı işi elle yaptığım üç müşteride geri geldi.
Aynı şey masaüstümde de oldu: dolu disk bir disk analizcisine, dolu gelen kutusu bir posta aracına dönüştü. Eskiden “buna zamanım yok” dediğim şeyler artık yapılıyor — çünkü yarım gün iki saate indi ve iki saatlik bir fikri denemek kolay.
Nerede durduruyorum
Birkaç sınır var ve hepsi acıdan doğdu:
| sınır | sebep |
|---|---|
| Paylaşımlı sunucuda geniş kapsamlı komut yok | o makinede onlarca proje var; bir yeniden başlatma hepsini düşürür |
| Deploy’u ben tetiklerim | SSH anahtarı benim oturumumda; son bakış insana ait olmalı |
| Sırlar koda girmez | anahtar dosyası ayrı, sürüm kontrolüne kapalı |
| Kod İngilizce, sohbet Türkçe | kod bir gün başkasına kalır; sohbet bana ait |
Asıl kazanç
İnsanlar bunu “daha hızlı kod yazma” sanıyor. Benim için hız üçüncü sırada.
Birinci: başlama eşiğinin düşmesi. Bir fikri denemek ucuzladığı için deneniyor. Bu yılki projelerin yarısı, eskiden “bir ara bakarım” olarak kalacaktı.
İkinci: bağlamın kaybolmaması. Üç hafta önce bir sunucuda neden şu ayarı değiştirdiğimi hatırlamam gerekmiyor; yazılı.
Üçüncü: hız. O da esas olarak geri dönmemekten geliyor.
Ve bir de şu var, ölçmesi zor ama gerçek: tek başına çalışan biri için bu, yanında biri olması demek. Bir şeyi yüksek sesle anlatabildiğin, “şunu bir dene” diyebildiğin biri. Tek kişilik bir ekipte en çok eksik olan şey bu.